در زمان شیوع کرونا، سیل را از یاد نبریم
هنگام وقوع سیل چه باید کرد؟
23 فروردین 1399 ساعت: 16:1



اگرچه شیوع ویروس کرونا توجه اغلب ما را به خود جلب کرده، اما غافل نباشیم که امسال فروردین نیز مانند سال قبل، با توجه به بارش‌های زیاد، بسیاری از مناطق کشور حتی پایتخت با خطر سیل و آبگرفتگی روبرو هستند.
به نظر دانشمندان، سیل پدیده‌ای طبیعی است، اما دخالت‌های انسان در طبیعت ازجمله از بین بردن پوشش گیاهی سطح زمین و ساخت و سازها در دامنه یا دره رودها از عواملی هستند که باعث بالا رفتن خسارات جانی و مالی سیل‌ها شده‌اند.

چرا پوشش گیاهی شدت سیل را کنترل می‌کند

در مقاله «»بررسی اثر تراکم پوشش گیاهی در جلوگیری از اثرات زیانبار سیل» به قلم توحید ابراهیمی گجوتی - مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان شرقی
احمد زربان حقیقی و اکبر عبدی قاضی جهانی – میخوانیم:

«در صورت وجود پوشش گیاهی حرکت بخشی از نزولات جوی توسط تاج پوشش گیاهان و بقایای گیاهی و آلی پای آن باز داشته می‌شود یعنی سرعت باران با میزان پوشش گیاهی و تراکم آن نسبت عکس دارد.

مطابق این بررسی هرچه تراکم و میزان پوشش گیاهی بیشتر باشد سرعت جریان آب و باران کمتر خواهد بودو امکان ایجاد و شکل گیری سیل کاهش خواهد یافت. پوشش های گیاهی توزیع باران را با حرکت دادن آب در میان برگ ها و تنه درختان تغییر می دهند. اگر سرعت باران زیاد باشد مقدار آب بازداشته شده کاهش خواهد یافت.

بر حسب جنس و نوع پوشش گیاهی نیز مقدار آب بازداشته شده فرق می کند. مثلا پوشش های گیاهی جنگلی متراکم و بسته نسبت به پوشش های جنگلی نیمه انبوه مانه بیشتری در مقابل جریان آب ایجاد و حرکت باران وآب را کند می‌کنند و سرعت باران را به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهند و سبب نفوذ آب در خاک می‌شوند.

روی شیب های کم و بیش برهنه آب با سرعت بیشتری جای شده و جریان آب مانع رسیدن آب به عمق خاک می شود و بدلیل عدم وجود مانع طبیعی و پوشش گیاهی احتمال بروز سیل افزایش می یابد که در چنین مواقعی نقش تخریبی زیادی خواهد داشت. »

کارشناسان چندین دهه است که درباره اثرات خسارتبار طمع‌ورزی انسان‌ها در طبیعت هشدار داده‌اند، اما تا امروز کمتر سیاستمدار یا سیاست‌گذاری در دنیا بوده که طرح‌های سودده اقتصادی را به نفع محیط زیست تعطیل یا دستکم بازنگری کند.

بارش ها هم خبرهای خوب دارند و هم خطر

بارش‌های روزهای اخیر موجب جاری شدن سیلاب و آب‌گرفتگی و در نهایت بروز خسارت‌های جانی و مالی بسیاری در سراسر ایران شده که بخشی از این خسارت‌ها غیرقابل جبران است، اما در کنار این پیامدهای منفی، بارندگی مداوم باعث شده منابع آبی از دست رفته طی سالیان گذشته جبران شده. و باعث شده بسیاری از سدهای کشور که تاکنون با کمبود آب مواجه بودند، به حداکثر ظرفیت خود برسند. بسیاری از تالاب‌ها احیا شده و عمق دریاچه ارومیه بیشتر شده است و می‌توان امیدوار بود رودها در اندازه‌های طبیعی خود در دل دره‌ها و دشت‌ها جاری شوند.
اما سیل نباید جان انسان‌ها را به خطر اندازد.

نکاتی که باید برای درامان ماندن از سیل و حفظ جانمان باید به کار ببندیم:

اقدامات لازم قبل از وقوع سیل

- ذخیره‌سازی آب سالم در مخازن مطمئن
- تهیه کنسرو یا غذای خشک
- جمع‌آوری داروهای ضروری
- در دسترس قرار دادن شماره تماس‌های اضطراری
- انتقال اسناد و اموال مهم در مکان امن
- برنامه‌ریزی سریع و صحیح برای دور شدن از محل بحران

اقدامات لازم حین وقوع سیل

در هنگام وقوع سیل اقدامات زیر را انجام دهید
- تمام انشعابات برق و گاز و آب را قطع نمایید
- سریع خود را به مناطق مرتفع برسانید
- از مسیرهای آب‌گرفته دوری کنید
- از روی پل یا هر مکانی که امکان خطر دارد عبور نکنید
- قدرت سیل را دستکم نگیرید (در هنگام جاری شدن سیل، آب به ارتفاع ۱۵ سانتی‌متر قدرت جابجایی یک انسان بالغ و آب به ارتفاع ۶۰ سانتی‌متر قادر به انتقال یک خودرو نیمه سنگین است.)

خطرات محیطی بعد از وقوع سیل

- کابل‌های آویزان برق یکی از اصلی‌ترین خطرات در محیط شهری بعد از وقوع سیل بشمار می‌رود.
- هجوم مار و موش به محیط‌هایی که توسط سیلاب آلوده شده‌اند موجب گسترش بیماری می‌شود.
- هرگونه آب و مواد غذایی که با آب سیلاب در تماس باشد آلوده و غیرقابل‌مصرف است.
- درصورت عدم رعایت فاصله مطمئنه با محل سیلاب، امکان وقوع دوباره حادثه و تهدیدات وابسته وجود دارد.
- مسمومیت غذایی(در مواقع بحرانی مسمومیت غذایی را جدی بگیرید زیرا ‌می‌تواند به میزان قابل‌توجهی از توان جسمی شما را به هدر داده و حتی موجب مرگ شود.)
- در نظر داشته باشید که قطع برق خانه‌ها یا فروشگاه‌ها ممکن است باعث فاسد شدن خوراکی‌ها شود.
- سیلاب آلوده است و هر مواد غذایی که در تماس با آن باشد را بلافاصله مسموم می‌کند.
دیدگاه کاربران

ممکن است این مطالب هم برای شما مفید باشد

طراحی و اجرا توسط: هیاهو