صفحه نخست چاپ
پایگاه خبری سلامت
پیروزی بر وسوسه

 آیا برای کمتر تماشا کردن تلویزیون و استفاده کمتر از تلفن همراه یا هر عادت ناخوشایند دیگری با خودتان مبارزه کرده‌اید؟ موفق شده‌اید؟ یا اغلب اوقات تلاش‌های‌تان ناکام مانده؟ شما چقدر بر احساسات و رفتارهای خود کنترل دارید؟ خودکنترلی (self control) مهارتی است که برای داشتن زندگی موفق، سلامت روانی و جسمی و زندگی متعادل لازم است.

خودکنترلی یعنی چه؟

خودکنترلی یعنی توانایی غلبه و ظرفیت به تاخیر انداختن وسوسه‌های کوتاه‌مدت به منظور برآورده کردن اهداف بلندمدت. هدف از خودکنترلی یافتن تعادل است. داشتن خودکنترلی به ما کمک می‌کند تا در برابر فشارها و انگیزه‌های کوتاه‌مدت برای دستیابی به اهداف بلندمدت مقاومت کنیم. خودکنترلی مقیاسی است برای ارزیابیِ توانایی افراد در کنترل انگیزه‌ها، احساسات، افکار و متوقف کردن تمایلات رفتاری ناخواسته. خودکنترلی مانند یک ماهیچه است؛ هرچه از آن استفاده کنیم، قوی‌تر می‌شود.

فواید خودکنترلی

تحقیقات نشان داده ارتباط معنی‌داری بین خودکنترلی و خوشبختی و بهزیستی وجود دارد.

خودکنترلی در رسیدن به اهداف بلندمدت به ما کمک می‌کند.
خودکنترلی ما را در ایجاد روابط قوی یاری می‌دهد.
خودکنترلی مقاومت بهتر در برابر چالش‌های زندگی را ممکن می‌کند.
خودکنترلی با توانایی چسبیدن به اهداف سلامتی و غلبه بر رفتارهای مضر، سلامت جسم و روان را به ما هدیه می‌دهد.
به طورکلی کاهش خطر چاقی و تناسب اندام، کمتر درگیر رفتارهای پرخطر شدن، پیشرفت و رضایت شغلی، نتایج مثبت تحصیلی، روابط بهتر و عزت نفس بالاتر از مزایای خودکنترلی برای همه گروه‌های سنی است.
برعکس خودکنترلی پایین می‌تواند منجر به رفتارهایی از قبیل چاقی، اعتیاد، عملکرد تحصیلی ضعیف، رفتارهای پرخطر جنسی، رفتارهای خطرناک مانند رانندگی سریع و فعالیت مجرمانه شود.

چگونه خودکنترلی را توسعه دهیم؟

وسوسه همه جا هست اما با تمرین خودکنترلی می‌توانیم برآن غلبه کنیم. خودآگاهی، انگیزه و اراده و نیز طرز فکر درست می‌توانند موجب ایجاد نظم و انضباط در ما شوند.

یک تمرین ساده و موثر

گام اول: مواردی را که می‌خواهید خودکنترلی بیشتری برآنها داشته باشید، مشخص کنید. رفتارهای ملموسی مانند کاهش وزن یا ترک سیگار.
گام دوم: تمام منابع وسوسه‌کننده مرتبط با آنها را از همه نقاط زندگی‌تان خارج کنید. ممکن است نیاز به تغییرات رفتاری دیگری هم داشته باشید مثلا اگر مسیر روزانه شما از جلوی یک مغازه فست‌فود است، برای خودکنترلی در کاهش وزن، نیاز به تغییر مسیر دارید یا اگر در زمان استراحت با همکارتان سیگار می‌کشید بهتر است آن را با فعالیت دیگری جایگزین کنید.
گام آخر: پیشرفت خود را پیگیری کنید. می‌توانید مانند خاطرات روزانه آنها را یادداشت کرده تا جزئیات اینکه چه مدت شما قادر به مقاومت در برابر وسوسه هستید و آسانی یا دشواری آن را در طول زمان بررسی کنید. به یاد داشته باشید اگر تسلیم شدید، لازم نیست احساس کنید که به پایان خط رسیده‌اید بلکه به سادگی آن را پذیرفته و به جای گیرافتادن در عادت‌های قبلی، دوباره به مسیر خودکنترلی بازگردید.

منبع: positive psychology.com
ترجمه: سارا حق‌بین